logo 2
16
مه

هر چیز که در مورد کیلومترشمار موتورسیکلت باید بدانید

روش کار کیلومترشمار موتورسیکلت ، به چه صورت است؟ برای تشخیص کیلومترشمار دست‌کاری شده چه باید کرد؟ برای دریافتِ پاسخ این سوالات، با زومیت همراه باشید.

صرف نظر از مدل یا برند موتورسیکلت، دو مورد از مهم‌ترین موارد در هنگام خرید موتورسیکلت دست دوم، تعداد مالکان قبلی و کارکرد کلی موتورسیکلت است. تعداد مالکان قبلی و دفعات خرید و فروش یک موتورسیکلت ، ثبت می‌شود و پیدا کردن این مورد امکان پذیر است؛ اما هیچ سند قانونی که نشان دهنده‌ی کارکرد دقیق موتورسیکلت باشد، وجود ندارد. با این حال، مسافت طی شده در هر موتورسیکلت ، از طریق کیلومترشمار، ثبت می‌شود که کارکرد کلی آن، در پنل فرمان نمایش داده می‌شود.

کیلومترشمار، کارکرد موتورسیکلت را به خوبی ثبت می‌کند. کارکرد ماشین‌ آلات صنعتی، بر اساس ساعت است که به محض روشن شدن دستگاه، سیستم ثبت کارکرد آن، آغاز می‌شود، اما کیلومتر شمار موتورسیکلت ، با حرکت کردن موتورسیکلت و ثبت مسافت، کار می‌کند. مهم‌ترین عامل مرتبط با کیلومتر شمار، تایرها و بخصوص تایرهای جلو است.

با هر یک چرخش، مسافتی برابر با محیط تایر طی می‌شود. بر فرض محیط یک تایر دو متر باشد (اکثر تایرهای موتورسیکلت مرسوم، محیطی برابر با دو تا ۲.۵ متر دارند، البته ابعاد دقیق تایر، به رینگ و سایز لاستیک بستگی دارد)، پس از ۵۰ بار چرخش تایر، موتورسیکلت ۱۰۰ متر یا ۰.۱ کیلومتر مسافت را طی می‌کند؛ پس از ۵۰۰ بار چرخش تایر، مسافت طی شده بالغ بر یک کیلومتر خواهد بود. دستگاه کیلومترشمار، با ثبت چرخش‌های تایر، مسافت کلی طی شده را در قالب واحد کیلومتر، به راننده گزارش می‌دهد.

کیلومترشمارهای اولیه، به صورت مجموعه‌ای مکانیکی بودند که با دنده‌ها و اعدادی که می‌چرخیدند، مسافت طی شده را گزارش می‌دادند. کیلومترشمار تقریبا مانند یک بخش داخلی از ساعت آنالوگ است که توسط یک میله‌ی انعطاف پذیر (کابل هم‌محور) به هاب چرخ جلو متصل می‌شود. معمولا به دلیل چرخش موازی چرخ‌ها، این میله‌ی انعطاف پذیر، در سنجش سرعت و نمایش آن در سرعت سنج نیز دخالت دارد.

کیلومترشمار یک جعبه دنده‌ی کوچک را که به سیستم چرخش اعداد مشخص شده در پنل فرمان متصل است، حرکت می‌دهد. با هر ۱۰ بار چرخش یک عدد در صفحه‌ی کیلومترشمار، اتصال مکانیکی موجود، عدد مجاور را یک خانه تغییر می‌دهد که این روند تا آخرین خانه از اعداد ادامه می‌یابد. ابتدایی‌ترین کیلومترشمارهای موجود تا ۶ رقم عدد به اضافه‌ی یک رقم اعشار را نمایش می‌دهند؛ بنابراین پس از نمایش رقم ۹۹۹,۹۹۹، دوباره صفر می‌شوند.

کیلومترشمار - سرعت سنج

پس از گذشت مدتی، مسافت سنج‌های چهار رقمی با قابلیت صفر کردن دستی نیز، به عنوان مکمل کیلومترشمار، بر روی موتورسکلت نصب شدند. با وجود مسافت سنج، ثبت مسافت تا رقم ۹۹۹,۹۹۹/۹ کیلومتر ممکن و کابل هم‌محور ذکر شده، به جعبه دنده متصل شد. اما هیچکدام از این بهینه سازی‌ها، یک ویژگی برای جلوگیری از دستکاری کیلومترشمار را به همراه نداشت. بنابراین، برخی بنگاه‌های فروش موتورسیکلت یا حتی برخی مالکان، رقم ثبت شده در  کیلومترشمار را تغییر می‌دانند. از لحاظ فنی، می‌توان هر مسافتی را در آن تنظیم کرد؛ حتی حرکت کردن با خودرو با دنده عقب نیز، باعث کاهش رقم کیلومترشمار می‌شود.

اما امروزه، اکثر کیلومترشمارهای موجود، دیجیتالی هستند، که بنابراین خبری از اتصال مکانیکی و کابل هم محور نیست. به جای این موارد، یک سنسور و یک مدار الکتریکی وجود دارد. در سیستم‌های کیلومترشمار فعلی، معمولا یک پیکاپ مغناطیسی در مجاورت یک چرخ دنده در جعبه دنده (دستی یا خودکار) که جریان الکتریکی را القاء می‌کند، قرار دارد. این سیگنال از طریق سنسور به ECU فرستاده می‌شود. ECU این جریان را به ولتاژ مناسب برای استپر موتور (در کیلومترشمارهای مکانیکی) یا برد مدار چاپی (در کیلومترشمارهای دیجیتالی)، تبدیل می‌کند.

با پیشرفت بیشتر در طراحی داشبورد و پنل فرمان، امکان نصب چندین نمایشگر (آنالوگ یا دیجیتال) دیگر، مانند مصرف سوخت، در پنل فرمان ایجاد شد. با استفاده از سیگنال‌های کیلومترشمار و استخراج اندازه‌گیری‌های لازم از ECU، کامپیوتر داخلی موتورسیکلت ، به راحتی و به دقت، مصرف سوخت را محاسبه می‌کند و به نمایشگر LCD موجود در پنل فرمان، ارسال می‌کند. تمام این اعمال به لطف ریزپردازنده‌ها، به راحتی انجام می‌شود.در مقایسه با نمونه‌های آنالوگ و قدیمی، سیستم‌های دیجیتالی و مدرن، قطعات بسیار کمتر، کوچک‌تر و سبک‌تر دارند و به ندرت مشکل پیدا می‌کنند. بنابراین، کیلومترشمارهای مدرن، با وجود ویژگی‌هایی چون، اندازه‌گیری مسافت حرکت رو به جلو و عقب و دو مسافت‌سنج، بسیار دقیق‌تر و مفیدتر هستند.

الگوریتم کیلومترشمارها، در تبدیل جریان به سیگنال و نمایش مسافت، هنوز هم به قطر تایرها وابسته است. به همین خاطر، نصب تایر و رینگ نامناسب و غیراستاندارد، باعث تغییر در تعداد چرخش تایر شده و در ادامه، مسافت غیرواقعی توسط کیلومترشمار ثبت می‌شود.

بنظر می‌رسد که با وجود کیلومترشمارهای دیجیتالی و مدرن، مشکل دست‌کاری در آن‌ها حل شده باشد؛ اما، خواستن، توانستن است! پس چطور از درست بودن مسافت ثبت شده در یک موتورسیکلت مطمئن شویم؟

همانطور که ذکر شد، ارقام ثبت شده توسط کیلومترشمار در هنگام خرید موتورسیکلت دست دوم بسیار مهم است؛ چرا که کارکرد کمتر، قیمت بالاتری را به همراه دارد وموتورسیکلت سریع‌تر و بهتر به فروش می‌رود. در ادامه به چهار مورد که نشان دهنده‌ی دست‌کاری در کیلومترشمار هستند، را مطرح می‌کنیم.

انواع کیلومتر موتور سیکلت را از قطعه سیکلت بخواهید

۰۲۱۲۲۴۹۸۵۶ – ۰۹۳۹۱۹۰۱۴۶۵